Pojava anonimnih virtualnih mapa koje predlažu radikalnu podjelu BiH izaziva političke tenzije i separatističke aktivnosti

U Bosni i Hercegovini, pojačane političke tenzije reflektuju se kroz pojavu anonimnih virtualnih mapa koje predlažu radikalnu podjelu države. Ove karte, koje su se nedavno pojavile u javnosti, sugeriraju formiranje četiri entiteta: bošnjačkog, hrvatskog, srpskog i takozvanog centralnog entiteta. Ovaj razvoj dolazi u trenutku kada se suočavamo s otvorenim zagovaranjem uspostave trećeg, takozvanog „hrvatskog entiteta”, dok istovremeno Milorad Dodik, političar koji se zalaže za otcjepljenje bh. entiteta Republika Srpska, nastavlja sa svojim separatističkim aktivnostima.

Iako ove virtualne karte nemaju pravnu ili institucionalnu težinu, njihova učestalost nije slučajna. One predstavljaju refleksiju stvarnih maksimalističkih ciljeva domaćih etnonacionalista koji, kroz testiranje javnog mnijenja, nastoje normalizirati ideju o novim etničkim razgraničenjima i konačnoj disoluciji Bosne i Hercegovine. Kako se navodi u tekstu članka, „retorika o otcjepljenju bh. entiteta Republika Srpska direktno destabilizira cijelu regiju.”

Šta predviđa nova „karta“ BiH?

Prema ovoj novoj karti, koja se razlikuje od trenutnog uređenja definiranog Dejtonskim mirovnim sporazumom, predlaže se model duboke federalizacije. Srpski entitet, označen plavom bojom, obuhvata najveći dio današnjeg bh. entiteta Republika Srpska, ali sa značajnim teritorijalnim izmjenama u centralnom dijelu zemlje. Hrvatski entitet, označen crvenom bojom, mapira prostore zapadne Hercegovine, dijelove Posavine i enklave u Srednjoj Bosni gdje Hrvati čine većinu, što se u određenim krugovima naziva „treći entitet”. Bošnjački entitet, označen zelenom bojom, zauzima dijelove teritorije sa bošnjačkom većinom u Unsko-sanskom kantonu, kao i dijelove centralne i istočne Bosne. Centralni entitet, označen žutom bojom, zamišljen je kao multietnička ili prelazna zona koja obuhvata Sarajevo, dijelove srednje Bosne i ključne saobraćajne koridore.

ZVONO NA UZBUNU

Kako navodi „Slobodna Bosna“, ovakve vizuelne kreacije nisu samo bezazleni plod mašte korisnika interneta. Predstavljanje karata koje mijenjaju granice suverenih država često služi kao opipavanje pulsa javnosti i održavanje nacionalnih tenzija, posebno uoči izbora. U trenutku kada se regija suočava s ekonomskim i demografskim izazovima, narativi o podjelama i novim granicama u BiH se konstantno oživljavaju. Zvanični stavovi domaćih političkih aktera, kao i međunarodne zajednice, ostaju nepromijenjeni. Svi naglašavaju da su teritorijalni integritet i suverenitet Bosne i Hercegovine neupitni, a svako jednostrano prekrajanje granica ili zagovaranje novih etničkih podjela smatra se direktnim kršenjem Dejtonskog mirovnog sporazuma i prijetnjom po stabilnost čitavog Zapadnog Balkana.